Τετάρτη 21 Οκτωβρίου 2009

Μακάριοι οι ελπίζοντες


Μακάριοι οι ελπίζοντες, αφού μπορούν
να οραματίζονται
να αγωνίζονται
να αντιστέκονται
να αγνοούν το έρεβος
να διαψεύδουν τις στατιστικές

στο όνομα ενός μέλλοντος φωτός

Άθλιοι οι διεγείροντες ελπίδες, όταν
δεν οραματίζονται
δεν αγωνίζονται
δεν αντιστέκονται
μετονομάζοντας το έρεβος
διαστρέφοντας τις στατιστικές

στο όνομα μιας εφήμερης δόξας

Ανδρείοι οι μη ελπίζοντες, όταν
δεν οραματίζονται
αλλά αγωνίζονται
και αντιστέκονται
γνωρίζοντας το έρεβος
επιβεβαιώνοντας τις στατιστικές

στο όνομα μιας παρελθούσας αρετής


Κυριακή 18 Οκτωβρίου 2009

Συνταγή ... αποτυχίας ή αποτυχίας εγκώμιον 2



  • η αέναη προσπάθεια αυτοβελτίωσης και η ανάγκη αυτοεκτίμησης που μεταφράζεται σε υψηλές απαιτήσεις πρωτίστως από τον εαυτό
  • η σεμνότητα ως προϋπόθεση αυτοπραγμάτωσης και αυτογνωσίας
  • η επιδίωξη της ποιότητας σε βάρος της ποσότητας
  • η πεποίθηση ότι είναι προτιμότερο "το σιγάν του λαλείν", όταν το πρώτο συμπεριλαμβάνει τον ενδιάθετο λόγο και την ικανότητα κατανόησης και κριτικής θεώρησης των λεγομένων και όταν ο φωνούμενος λόγος ταυτίζεται με κύμβαλον αλαλάζον επί παντός του επιστητού
  • η δυνατότητα ενσυναίσθησης και συναισθηματικής εμπλοκής, παραγνωρίζοντας τις αξίες της αταραξίας ή και της απάθειας
  • ο ορθολογισμός και η επιχειρηματολογία, με απέραντο σεβασμό στην αντίθετη, τεκμηριωμένη άποψη, όταν η σοφιστεία, η αμετροέπεια και οι "δισσοί λόγοι" είναι βασικά προαπαιτούμενα του "ευ ζην"
  • η αγάπη για τον άνθρωπο μεγαλύτερη από την αγάπη για τον εαυτό, κάποτε μάλιστα σε βάρος του εαυτού
  • η ανιδιοτελής προσφορά αντί της συστηματικής αυτοπροβολής
  • η θεώρηση κάθε τρέχουσας δραστηριότητας ως μεγίστου ζητήματος, με αποτέλεσμα την αλόγιστη σπατάλη ψυχικών και πνευματικών δυνάμεων
  • η αίσθηση του μέτρου στα ανθρώπινα όρια και όχι στα συναισθήματα
  • η αναζήτηση μιας αισθητικής που υπερβαίνει τη λατρεία της ωραίας εμφάνισης και της "αιώνιας" νεότητας
  • η απέχθεια για τους "προωθητικούς" μηχανισμούς της κολακείας στην εκάστοτε εξουσία και της ένταξης σε δίκτυα οικογενειακής, συναδελφικής, συνδικαλιστικής ή κομματικής ...αλληλεγγύης
  • η παρρησία στην έκφραση απόψεων που δεν εξυπηρετούν το προσωπικό συμφέρον και δεν εντάσσονται στους επαναλαμβανόμενους κοινούς τόπους και εθνικούς μύθους
  • η τελειομανία και η διεκδίκηση των ζητουμένων που δεν ταυτίζονται με τα αυτονόητα
  • η "αρρενωπή απαισιοδοξία" και η επίγνωση της τραγικότητας, της ματαιότητας αλλά και της μοναδικότητας της ανθρώπινης ύπαρξης
  • η αξιοπρέπεια στις διαψεύσεις και στις ματαιώσεις, σε μια συνειδητή προσπάθεια αποφυγής του οίκτου
  • η υπευθυνότητα που αρχίζει από τα όνειρα και οι ενοχές για όσα δεν πραγματοποιήθηκαν αν και θα άξιζε
  • ο οραματισμός και η συμμετοχή σε ουτοπικές επιδιώξεις, στο όνομα ενός καλύτερου μέλλοντος, παραγνωρίζοντας την αξία του ρεαλισμού και του συμβιβασμού στο εφικτό
  • η ...
Αφιερωμένο στον φίλο που μου πρότεινε να επανέλθω επί του θέματος, με την ελπίδα ότι αυτή η "συνταγή" θα λειτουργήσει ως αφετηρία για τη δική του δοκιμή έκφρασης

Δευτέρα 27 Ιουλίου 2009

αποτυχίας εγκώμιον




Σε πείσμα των ύμνων στα ρεκόρ, στις επιτυχίες και στα προσόντα, πραγματικά, επινοημένα ή χαλκευμένα, οι φωνές του Φερνάντο Πεσσόα "το παρελθόν μου είναι όσα δεν κατόρθωσα να είμαι" ή του Μισέλ Ουελμπέκ "το εγώ είναι η σύνθεση των αποτυχιών μας".

Πέμπτη 23 Ιουλίου 2009

Στην εκπαιδευτική πρωτοπορία

Ε, τελικά είμαστε (;) και σε κάτι πρωτοπόροι στην εκπαίδευση,αφού ως χώρα διαθέτουμε τη μεγαλύτερη αναλογία ανωτάτων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων στον κόσμο: με μόλις 1,6 ΑΕΙ ανά εκατομμύριο κατοίκων οι ΗΠΑ, με 2,4% ΑΕΙ ανά εκατομμύριο κατοίκων η Ευρωπαΐκή Ένωση, η Ελλάδα φτάνει στο 3,6% ανά εκατομμύριο!!!
Τώρα πώς γίνεται οι ΗΠΑ με το χαμηλότερο ποσοστό να βρίσκονται στην πρωτοπορία της πανεπιστημιακής έρευνας και η Ελλάδα με το υψηλότερο ποσοστό στον πάτο είναι (;) απορίας άξιο.
Δρέποντας τις δάφνες μας μπορούμε να κοιμόμαστε ήσυχοι ότι η χώρα μας, "λίκνο του παγκόσμιου πολιτισμού ... μπλα μπλά", υλοποιεί στην πράξη την αρχή της ισότητας των ευκαιριών (στην ήσσονα προσπάθεια, στην αγωνιστική διαμαρτυρία των καταλήψεων, στην εξαγορά βαθμών και τίτλων, στην αναξιοκρατία των κομματικών διορισμών, στην απαιδευσία κλπ), ιδρύοντας σε κάθε πόλη Πανεπιστημιακή Σχολή και σε κάθε χωριό Πανεπιστημιακό Τμήμα.
Και για να μην ξεχνιόμαστε θα πρέπει να εντάξουμε τη συγκεκριμένη πρωτιά σε μερικές ακόμα, ώστε να διαφανεί το μέγεθος του μεγαλείου μας:
  • είμαστε η χώρα όπου αξιολογούνται (στεβλά σίγουρα) μόνο οι διδασκόμενοι και όχι οι διδάσκοντες, τα προγράμματα σπουδών, η διδακτική-μαθησιακή διαδικασία, οι υποδομές,
  • είμαστε η χώρα όπου η ανάπτυξη της κριτικής σκέψης εξασφαλίζεται με την αποστήθιση του ενός βιβλίου (το οποίο στην τριτοβάθμια εκπαίδευση μεταφράζεται σε φωτοτυπημένες σημειώσεις τις οποίες διανέμουν στους φοιτητές οι εν λόγω επιχειρήσεις, συρραμένες ή δεμένες για να μην χαθεί η σελιδαρίθμηση),
  • είμαστε η χώρα με τα χαμηλότερα κονδύλια για την έρευνα και την παραγωγή νέας γνώσης,
  • είμαστε η χώρα των αιώνιων φοιτητών,
  • είμαστε η χώρα όπου η μελέτη αναγκών και η απόδοση λόγου ταυτίζονται με τις επιδιώξεις του παγκοσμιοποιημένου κεφαλαίου και εξοβελίζονται ως καταδικαστέες από την εκπαιδευτική (και όχι μόνο) πρακτική,
  • είμαστε η χώρα της διαρκούς εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης και "αντιμεταρρύθμισης", χωρίς ερευνητικά δεδομένα και όραμα,
  • είμαστε οι αποκλειστικοί (λόγω DNA βεβαίως) κληρονόμοι της κλασσικής αρχαιότητας, χωρίς μια ολοκληρωμένη σειρά στερεότυπων εκδόσεων της αρχαιοελληνικής γραμματείας,
  • είμαστε η χώρα όπου η διασκέδαση και η ψυχαγωγία εξαντλούνται στην τηλεθέαση, στην καφετέρια, στην ταβέρνα και στα μπουζούκια (πού χρόνος για ανάγνωση εφημερίδων και βιβλίων κάθε είδους , για επίσκεψη σε μουσεία, πινακοθήκες, για παρακολούθηση θεατρικών και κινηματογραφικών έργων κ.λπ.),
  • είμαστε η χώρα της θεσμοθετημένης επιβράβευσης της παρανομίας (βλ. λ.χ. τακτοποίηση ημιυπαίθριων χώρων, νομιμοποίηση αυθαίρετων),
  • είμαστε η χώρα με τις περισσότερες αναπηρικές συντάξεις,
  • ...
  • είμαστε το αμάλγαμα ενός "ελληνοχριστιανικού" πολιτισμικού μορφώματος που εποπτεύεται από το Υπουργείο Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων.

Και επειδή, όπως φαίνεται "Όλα είναι θέμα παιδείας", θα εισαχθεί και η "ζώνη πολιτισμού" στα σχολεία , στο πλαίσιο της νιοστής μεταρρυθμιστικής προσπάθειας για την αναβάθμιση της ποιότητας στην υποχρεωτική εκπαίδευση.

- Τι του λείπει του ψωριάρη;

- Σκούφος με μαργαριτάρι.

Τετάρτη 22 Ιουλίου 2009

Ο έρωτας ως αντίδοτο της φθοράς




Ο ομότιμος καθητητής της Φιλοσοφικής Σχολής του ΑΠΘ Εμμανουήλ Κριαράς, ηλικίας πλέον 104 ετών, σε συνέντευξή του εξομολογείται:

"Ερωτεύτηκα πολύ. Έζησα όλη μου τη ζωή ερωτευμένος. Με την κυριολεξία του όρου. Με συγκίνηση. (...)

Έρωτας είναι η επιδίωξη του ιδανικού. Σε όλες του τις εκφάνσεις. Ξεχωρίζω δύο: τον σαρκικό-πνευματικό έρωτα προς τη/τον σύντροφο και τον έρωτα προς την εργασία. Αυτό που λέμε φιλεργία.

Ο έρωτας είναι το αντίδοτο του θανάτου. Είναι ίσως η ίδια η ζωή."

Αφιερωμένο σε όσους εργάζονται ... περιμένοντας τις διακοπές ή τη σύνταξή τους.
Για ολόκληρη τη συνέντευξη βλ.